Adalet Bakanı Akın Gürlek, bugün yaptığı açıklamada hakim ve savcı atamalarında yeni bir sisteme geçildiğini duyurdu. Bakan, yeni düzenlemenin ayrıntılarını Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun (HSK) bugünkü toplantısında aldığı karara dayandırdı.
Yeni sistemde hizmet puanı ve puan sıralaması temel ölçüt olarak belirlendi. Terfi ve teftiş sonuçları, liyakat ve mesleğe uygunluk göstergeleri puanlamaya yansıyacak. Doğu-batı ayrımı uygulaması kaldırılacak; atamalarda nesnel ve ölçülebilir kriterler ön plana çıkacak.
Hakim ve savcı atamalarında yeni sistem ne anlama geliyor?
Bugünkü açıklamaya göre atama süreci, hizmet puanı ve sıralaması üzerinden yürütülecek. Adayın performansı, teftiş sonuçları, liyakatı ve mesleğe uygunluğu sayısal değerlere dönüştürülecek.
Bakan Gürlek, uygulamanın 2027 Yılı Ana Kararnamesi ile yürürlüğe gireceğini bildirdi. Kararnameyle birlikte “emeğin, liyakatin ve mesleki başarının daha güçlü karşılık bulduğu; hakkaniyetin ve öngörülebilirliğin daha da güçlendiği bir atama sistemi” hedefleniyor.
Atamalarda hangi ölçütler belirleyici olacak?
Yeni model, sübjektif değerlendirmelerin yerini sayısal verilere bırakmasıyla öne çıkıyor. Temel ölçütler şöyle sıralanıyor:
- Hizmet puanı ve puan sıralaması — atamada birincil filtre
- Terfi ve teftiş sonuçları — performans göstergesi olarak puanlamaya yansıyacak
- Liyakat ve mesleğe uygunluk — ek puan bileşenleri
- Nesnel ve ölçülebilir kriterler — karar sürecinin şeffaflaştırılması
- Doğu-batı ayrımının kaldırılması — coğrafi temelli farklı uygulamaya son
2027 Ana Kararnamesi ile değişecek başlıca uygulamalar
Kararname, mevcut atama pratiklerini köklü biçimde yeniden düzenleyecek. HSK’nın bugünkü kararı doğrultusunda 2027’den itibaren uygulanacak başlıca başlıklar şöyle özetlenebilir:
| Başlık | Eski uygulama | Yeni uygulama |
|---|---|---|
| Temel ölçüt | Farklı kriterler birlikte değerlendiriliyor | Hizmet puanı ve sıralaması |
| Performans göstergesi | Sınırlı ağırlık | Terfi ve teftiş sonuçları puanlamaya yansıyacak |
| Coğrafi farklılaşma | Doğu-batı ayrımı uygulanıyor | Doğu-batı ayrımı kalkıyor |
| Değerlendirme yöntemi | Sübjektif ağırlıklı | Nesnel ve ölçülebilir kriterler ön planda |
| Yürürlük | Yürürlükte | 2027 Yılı Ana Kararnamesi ile başlayacak |
Bakan Gürlek’in mesajında öne çıkan ifadeler
Bakan Gürlek, yeni sistemi “daha hızlı işleyen, daha isabetli kararlar üreten ve vatandaşlarımızın adalete güvenini güçlendiren bir yargı sistemi” olarak tanımladı. Yargının etkinliği ve verimliliğine katkı sağlayacağı belirtilen düzenlemenin hayırlı olması temennisinde bulunuldu.
Açıklamada, çalışmaların kararlılıkla sürdürüleceği ve yargı camiasının yeni sürece dahil edileceği vurgulandı.
Son atama dalgası ve arka plan
Bugünkü duyuru öncesinde, son büyük atama dalgası 12 Haziran 2026’da gerçekleştirilmişti. Kararnameyle 4 bin 967 hakim ve savcının görev yeri değişmiş, ağır ceza mahkemesi başkanlığına 160, bölge adliye mahkemesi daire başkanlığına 113, bölge adliye mahkemesi üyeliğine 471, bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcılığına 80, Yargıtay tetkik hakimliğine 12 ve Yargıtay Cumhuriyet savcılığına 15 atama yapılmıştı.
Kararnameyle ayrıca Serik, Ortaca, Suşehri ve Sandıklı adliyelerine ilk kez ağır ceza mahkemesi başkanı görevlendirilmiş, 33 ilin başsavcısı ile 27 ilin komisyon başkanı değişmişti.
Yeni sistem kim için, ne zaman devreye girecek?
Düzenleme doğrudan tüm aktif hakim ve savcıları kapsıyor. Özellikle kariyer sürecinde meslek içi atama ve yer değişikliği bekleyenler için belirsizlikleri azaltması hedefleniyor. 2027 Ana Kararnamesi’nin yürürlüğe girmesiyle birlikte puanlama, terfi ve yer değişikliği kararlarının bu yeni ölçütlere göre şekillenmesi bekleniyor.
Uygulama ayrıntıları, 2027’ye kadar HSK düzenlemeleri ve Adalet Bakanlığı genelgeleriyle netleştirilecek.
Sık yapılan yanlış değerlendirmeler
Yeni sistemin duyurulmasıyla birlikte bazı noktaların karıştırılması mümkün. Şu üç başlıkta dikkatli olunması gerekiyor:
- Sistemin yürürlük tarihi 2027 Ana Kararnamesi ile başlayacak; bugünden itibaren otomatik uygulamaya geçilmiyor.
- Hizmet puanı tek başına belirleyici değil; terfi, teftiş, liyakat ve mesleğe uygunluk da puanlamaya dahil.
- Doğu-batı ayrımının kaldırılması, hizmet bölgelerindeki ihtiyaç planlamasını değil, puanlama temelli coğrafi ayrıştırmayı kaldırıyor.
Adalet Bakanı Gürlek’in bugünkü açıklaması, atama sisteminin temel çerçevesini ortaya koyuyor. 2027 Ana Kararnamesi’nin detayları netleştiğinde, puanlama bileşenleri ve uygulama takvimi kamuoyuyla paylaşılacak.
Sık Sorulan Sorular
Hakim ve savcı atamalarında yeni sistem ne zaman yürürlüğe girecek?
Adalet Bakanı Akın Gürlek’in bugünkü açıklamasına göre yeni sistem, 2027 Yılı Ana Kararnamesi ile uygulanmaya başlayacak. Kararname detayları netleştikçe puanlama bileşenleri ve takvim kamuoyuyla paylaşılacak.
Yeni atama sisteminde temel ölçüt ne olacak?
Hizmet puanı ve puan sıralaması temel ölçüt olarak belirlendi. Bunun yanında terfi ve teftiş sonuçları, liyakat ve mesleğe uygunluk göstergeleri puanlamaya yansıtılacak. Doğu-batı ayrımı uygulaması kaldırılacak.
Doğu-batı ayrımı ne anlama geliyordu ve nasıl değişiyor?
Önceki uygulamada coğrafi temelli farklılaştırma ölçüt olarak kullanılıyordu. Yeni sistemle birlikte doğu-batı ayrımı kaldırılıyor; atamalarda nesnel ve ölçülebilir kriterler ön plana çıkıyor.
Son atama dalgasında kaç hakim ve savcı yer değiştirdi?
Bugünkü açıklamaya göre son büyük atama dalgası 12 Haziran 2026’da gerçekleştirildi ve 4 bin 967 hakim ve savcının görev yeri değişti. Aynı kararnameyle 33 ilin başsavcısı ve 27 ilin komisyon başkanı da değişmişti.
Yeni sistemden kimler etkilenecek?
Düzenleme tüm aktif hakim ve savcıları kapsıyor. Özellikle kariyer sürecinde atama ve yer değişikliği bekleyen meslek mensupları için belirsizlikleri azaltması hedefleniyor.
Yorum Yapın